Tirukkural w skrócie
- Nazwa
- Tirukkural (திருக்குறள்), także w pisowni Thirukkural; często po prostu „Kural”
- Autor
- Tradycyjnie przypisywany Thiruvalluvarowi (திருவள்ளுவர்)
- Język
- Klasyczny tamilski
- Datowanie
- Niepewne; propozycje sięgają od 300 p.n.e. do V wieku n.e., a wielu dzisiejszych badaczy skłania się ku ok. 500 roku n.e.
- Objętość
- 1330 dwuwierszy w 133 rozdziałach
- Księgi
- Aram (cnota), Porul (bogactwo), Inbam (miłość)
- Tematyka
- Etyka i praktyczna mądrość na co dzień, dla władców i dla zakochanych
Czym jest Tirukkural?
Tirukkural to jedno z najsłynniejszych dzieł klasycznej literatury tamilskiej: księga o etyce i o tym, jak dobrze żyć, napisana w całości krótkimi dwuwierszami.
Nazwa wyjaśnia jej formę. „Tiru” to tamilski przedrostek honoryfikatywny oznaczający „święty” lub „doskonały”, a „kural” oznacza coś krótkiego. Każdy kural to dwuwiersz złożony dokładnie z siedmiu słów, czterech w pierwszym wersie i trzech w drugim, a każdy wyraża pełną myśl.
Tradycja nadała księdze wiele zaszczytnych imion, m.in. Tamil Marai („tamilska Weda”), Poyyamozhi („słowo, które nigdy nie kłamie”) i Ulaga Podhu Marai („powszechne pismo święte”).
Kiedy powstał?
Nikt nie wie tego na pewno. Proponowane daty obejmują mniej więcej osiem stuleci, od 300 p.n.e. do V wieku n.e.
Dwa sposoby datowania tekstu
Datowanie tradycyjne
Tradycja uznaje Kural za ostatnie dzieło starożytnej epoki literackiej Sangam. Oficjalny kalendarz Thiruvalluvara w stanie Tamilnadu liczy lata od 31 p.n.e., daty zaproponowanej przez tamilskich uczonych na początku XX wieku.
Datowanie naukowe
Na podstawie badań języka tekstu i jego zapożyczeń z wcześniejszych dzieł czeski tamilista Kamil Zvelebil umieścił go między 450 a 500 rokiem n.e., już po epoce Sangam. Wielu badaczy datuje dziś tekst na ok. 500 rok n.e.
Jaka jest jego budowa?
Tirukkural ma uderzająco regularną budowę: 1330 dwuwierszy w 133 rozdziałach liczących dokładnie po 10 dwuwierszy, ułożonych w trzy księgi.
அறம்
Aram · Cnota
38 rozdziałów · 380 dwuwierszy
Etyka osobista, zarówno dla osób żyjących w rodzinie, jak i dla tych, którzy wyrzekli się świata: życzliwość, prawdomówność, wdzięczność, panowanie nad sobą i odmowa krzywdzenia jakiejkolwiek żywej istoty.
பொருள்
Porul · Bogactwo
70 rozdziałów · 700 dwuwierszy
Życie publiczne: jak rządzić i sprawować władzę, jak dobierać doradców i przyjaciół, budować stabilną gospodarkę oraz dobrze zdobywać bogactwo i mądrze z niego korzystać.
இன்பம்
Inbam · Miłość
25 rozdziałów · 250 dwuwierszy
Miłość i życie małżeńskie, opowiedziane poprzez uczucia dwojga zakochanych: tęsknotę, rozłąkę, kłótnie i ponowne spotkanie.
Dwie pierwsze księgi zwracają się do wszystkich, od głów rodzin po królów. Trzecia przechodzi od rad do poezji i oddaje głos samym zakochanym.
Sześć słynnych kurali
Sześć dwuwierszy ze wszystkich trzech ksiąg daje przedsmak całości: oryginał tamilski wraz ze znaczeniem wyrażonym prostymi słowami.
அகர முதல எழுத்தெல்லாம் ஆதிபகவன் முதற்றே உலகு.
Jak litera A jest pierwsza wśród wszystkich liter, tak Pierwotny Pan jest pierwszy na świecie.
Rozdział 1: Chwała Boga (கடவுள் வாழ்த்து)
இனிய உளவாக இன்னாத கூறல்கனிஇருப்பக் காய்கவர்ந் தற்று.
Używać przykrych słów, gdy pod ręką są życzliwe, to jak zrywać niedojrzały owoc, gdy dojrzały jest tuż obok.
Rozdział 10: Życzliwa mowa (இனியவைகூறல்)
இன்னாசெய் தாரை ஒறுத்தல் அவர்நாணநன்னயஞ் செய்து விடல்.
Sposobem na ukaranie tych, którzy cię skrzywdzili, jest zawstydzić ich dobrocią, a potem puścić sprawę w niepamięć.
Rozdział 32: Niewyrządzanie krzywdy (இன்னாசெய்யாமை)
கற்க கசடறக் கற்பவை கற்றபின்நிற்க அதற்குத் தக.
Ucz się gruntownie tego, czego warto się uczyć. A gdy się już nauczysz, żyj zgodnie z tym.
Rozdział 40: Nauka (கல்வி)
எப்பொருள் யார்யார்வாய்க் கேட்பினும் அப்பொருள்மெய்ப்பொருள் காண்ப தறிவு.
Cokolwiek słyszysz i od kogokolwiek to słyszysz, mądrość polega na dostrzeżeniu zawartej w tym prawdy.
Rozdział 43: Mądrość (அறிவுடைமை)
ஊடுதல் காமத்திற்கு இன்பம் அதற்கின்பம்கூடி முயங்கப் பெறின்.
Kłótnia jest słodyczą miłości, a słodyczą kłótni jest uścisk, który ją kończy.
Rozdział 133: Radość kłótni zakochanych (ஊடலுவகை)
Objaśnienia to nasze własne przekłady na prosty język. Klasyczne przekłady angielskie, np. G. U. Pope’a, różnią się sformułowaniami.
Dlaczego to ważne
Etyka ponad podziałami wyznaniowymi
Kural rzadko opowiada się za konkretnym bogiem, rytuałem czy szkołą. Jego nauki o uczciwości, życzliwości i powściągliwości są szanowane w tradycji hinduistycznej, dżinijskiej, buddyjskiej i w innych.
Mądrość w siedmiu słowach
Każdy dwuwiersz przekazuje pełną myśl moralną w zaledwie siedmiu słowach. Dzięki tej zwięzłości Kural łatwo zapamiętać, cytować i nosić w sobie przez całe życie.
Księga, którą tłumaczy świat
Przetłumaczono ją na co najmniej 57 języków. Pierwszy przekład europejski powstał po łacinie: sporządził go jezuita i uczony Constanzo Beschi około 1730 roku. Z kolei angielska wersja G. U. Pope’a z 1886 roku szeroko przybliżyła ją czytelnikom anglojęzycznym.
Żywy tekst
W Tamilnadu Kural wciąż jest nauczany w szkołach i cytowany w codziennym życiu. W 2000 roku na skale u wybrzeży Kanyakumari, na południowym krańcu Indii, odsłonięto posąg Thiruvalluvara o wysokości 133 stóp, po jednej stopie na każdy rozdział.
Kural a myśl indyjska
Pierwszą księgę Kuralu, Aram, często porównuje się z ideą dharmy: życia w prawym postępowaniu w rodzinie, społeczeństwie i państwie. Jej rozdziały o niezabijaniu i niewyrządzaniu krzywdy przywodzą na myśl zasadę ahimsy, czyli niestosowania przemocy.
A jednak Kural mówi własnym głosem. Daje niewiele nakazów dotyczących rytuałów czy życia pozagrobowego, a za to wiele praktycznych rad na temat tego życia: jak mówić, komu ufać, jak rządzić i jak kochać.
Główna myśl
Żyj właściwie, zarabiaj uczciwie, kochaj całym sercem.
Po siedem słów naraz Kural pokazuje, jak to robić.
Choć minęło około piętnastu stuleci, wiele jego dwuwierszy wciąż brzmi jak rady napisane z myślą o dzisiejszych czasach.
Najczęściej zadawane pytania
Czym jest Tirukkural?
Tirukkural to klasyczny tamilski tekst o etyce, złożony z 1330 dwuwierszy zwanych kuralami. Dzieli się na trzy księgi, o cnocie (Aram), bogactwie (Porul) i miłości (Inbam), i często nazywany jest „tamilską Wedą”.
Kto napisał Tirukkural?
Tradycyjnie przypisuje się go poecie Thiruvalluvarowi. Zachowało się bardzo niewiele wiarygodnych informacji o jego życiu, a jego miejsce urodzenia i pochodzenie pozostają niepewne.
Kiedy powstał Tirukkural?
Jego datowanie jest niepewne. Propozycje sięgają od 300 p.n.e. do V wieku n.e. Badacz Kamil Zvelebil datował go na lata 450–500 n.e., a wielu dzisiejszych uczonych umieszcza go około 500 roku n.e.
Ile dwuwierszy i rozdziałów liczy Tirukkural?
Liczy 1330 dwuwierszy w 133 rozdziałach po 10 dwuwierszy: 38 rozdziałów o cnocie, 70 o bogactwie i 25 o miłości.
Co oznacza słowo „Tirukkural”?
„Tiru” to tamilski przedrostek honoryfikatywny oznaczający „święty” lub „doskonały”, a „kural” znaczy „krótki” i odnosi się do zwięzłej formy dwuwiersza. Razem nazwa oznacza mniej więcej „święte dwuwiersze”.
Czy Tirukkural jest tekstem religijnym?
To przede wszystkim księga etyki, a nie doktryny religijnej. Jej nauki są w dużej mierze niezwiązane z żadnym wyznaniem, a wyznawcy wielu indyjskich tradycji uznawali ją za swoją i otaczali szacunkiem.
Na ile języków przetłumaczono Tirukkural?
Na co najmniej 57, w tym na angielski, francuski, niemiecki i łacinę. To jedno z najczęściej tłumaczonych dzieł starożytności.
Źródła i dalsza lektura
Informacje na tej stronie pochodzą z poniższych źródeł. Tamilski tekst dwuwierszy podajemy według wydania Project Madurai.
- Project Madurai: Tirukkural — Pełny tekst tamilski wszystkich 1330 dwuwierszy.
- Kural (Wikipedia, ang.) — Przegląd nazw, budowy, recepcji i przekładów tekstu.
- Dating the Tirukkural (Wikipedia, ang.) — Podsumowanie tradycyjnego i naukowego datowania, w tym szacunków Zvelebila.
- Tamil Nadu Tourism: posąg Thiruvalluvara — Oficjalna strona poświęcona posągowi o wysokości 133 stóp w Kanyakumari.